Phái đoàn Mỹ và Iran mở vòng đàm phán thứ ba về nguyên tử tại Genève, Thụy Sĩ hôm 26/02/2026, trong bối cảnh Washington huy động thêm lực lượng quân sự đến Vùng Vịnh. Trước khi khai mạc cuộc họp, phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Iran nhấn mạnh chương trình nghị sự lần này « chỉ tập trung vào vế nguyên tử » và giám đốc Cơ Quan Năng Lượng Nguyên Tử Quốc Tế AIEA, Rafael Grossi được mời tham dự.
Ảnh tổng thống Mỹ Donald Trump trên trang bìa một nhật báo Iran tại Teheran ngày 17/02/2026. via REUTERS – Majid Asgaripour
Teheran còn kêu gọi « dỡ bở các biện pháp cấm vận kinh tế Iran », đồng thời khẳng định lại « Iran có quyền phát triển các chương trình nguyên tử dân sự ». Tại Teheran, tổng thống Massoud Pezeshkian hôm nay 26/02 tuyên bố Iran “không tìm cách trang bị võ khí nguyên tử”. Đây là đường lối của lãnh tụ tối cao Iran, giáo chủ Ali Khamenei.
Trong khi đó, Mỹ duy trì áp lực với Teheran. Hãng tin AP trích lời ngoại trưởng Marco Rubio tối 25/02 tuyên bố : « Sẽ là một vấn đề lớn nếu như Iran từ chối đàm phán về chương trình phát triển hỏa tiễn đạn đạo ». Phó tổng thống Hoa Kỳ J.D Vance thì cảnh báo Washington muốn tìm một giải pháp ngoại giao nhưng vẫn để ngỏ « tình huống quân sự ».
Thông tín viên Vincent Souriau từ Washington cho biết thêm về những nước cờ của chánh quyền Mỹ :
« Donald Trump đã hé lộ một phần bí mật trong Thông điệp Liên bang. Tổng thống Mỹ đang điều quân đến khu vực để ngăn cản Iran chế tạo bom nguyên tử.
Tuy nhiên Tòa Bạch Ốc không đi sâu vào chi tiết. Trước mắt chỉ biết là Washington muốn đạt được những kết quả cụ thể trên ba phương diện : nguyên tử, chương trình hỏa tiễn đạn đạo của Iran và việc Teheran yểm trợ cho các nhóm võ trang như Hezbollah ở Liban hay Houthi tại Yemen.
Nhưng đâu là những lằn ranh đỏ để Iran tránh bị Hoa Kỳ tấn công? Chẳng hạn như Washington có thể chấp nhận để cho Iran làm giàu chất uranium đến mức độ nào ? Một số người đề xuất mức độ 5%, nhưng chưa có gì là chánh thức. Và cuối cùng, trong trường hợp Teheran từ chối hợp tác, liệu Donald Trump có nhắm tới việc thay đổi chế độ hay không ? Không thể trả lời câu hỏi này.
Trái lại, nếu như Iran đưa ra những đề xuất nghiêm túc, liệu có thể tính đến tình huống Hoa Kỳ từng bước dỡ bỏ các lệnh cấm vận về kinh tế nhắm vào quốc gia này hay không ? Cũng chưa có gì rõ ràng cả.
Tuần trước, Donald Trump đã tự đặt thời hạn từ 10 đến 15 ngày trước khi ra quyết định và trong tuần ông nhắc lại là vẫn thiên về một giải pháp ngoại giao ».
(Theo RFI)
