Hình ảnh dĩa CD (Compact discs), nguồn: Getty / Kinga Krzeminska

Các thiết bị analog đang trở lại mạnh mẽ, với thế hệ am hiểu công nghệ và kết nối mạng nhất mọi thời đại. đó là thế hệ Z. Tại sao thế hệ Z lại xử dụng công nghệ, từ một thời đại mà họ không hề nhớ?

Ashjayeen Sharif ,24 tuổi, và coi cái điện thoại di động của mình cũng như cái điện thoại bàn.

Anh ấy không sử dụng mạng xã hội và dùng iPod có dung lượng 16 gigabyte để nghe nhạc.

Sharif đã duy trì lối sống này trong một năm rưỡi qua.

“Ban đầu, việc thay đổi đáng kể, mối quan hệ của tôi với các công nghệ khác nhau, là do tò mò. Muốn biết mọi thứ sẽ khác biệt như thế nào. Rồi sau một tháng, tôi nhận ra là, chuyện này nghiêm túc đấy, giống như, chờ đã… điều này thật tuyệt, và tôi muốn duy trì nó mãi mãi. Sau khoảng 6 tháng, nó trở thành cách sống của tôi, tôi thậm chí không cần phải suy nghĩ về nó nữa”.

Anh ấy nhận thấy sự cải thiện, cả về nhận thức lẫn đời sống xã hội, mặc dù nhiều người thuộc thế hệ của anh, phụ thuộc vào giao tiếp trực tuyến.

Được biết thế hệ Z có tỷ lệ sử dụng mạng xã hội cao nhất, nhưng cũng là nhóm sẽ mua điện thoại tính năng nhiều nhất.

Được biết Thế hệ Z là thế hệ đầu tiên sinh ra trong thời đại kỹ thuật số, hầu hết không biết thế giới không có điện thoại thông minh sẽ trông như thế nào.

Còn Albert Malloy, 21 tuổi, được chẩn đoán mắc chứng ADHD, tuy nhiên anh nầy tin rằng các triệu chứng của mình đã trở nên trầm trọng hơn, do chứng nghiện điện thoại kéo dài suốt đời.

Albert Malloy nói, “Tôi thấy những người như bạn cùng phòng của tôi, điện thoại của cô ấy hết pin hôm trước mà cô ấy vẫn ra khỏi nhà, chỉ là không mang theo điện thoại thôi, và tôi nghĩ ‘làm sao mà cô ấy làm được thế’, đó là một khái niệm quá xa lạ, kiểu như không mang theo điện thoại bên mình mọi lúc mọi nơi”.

Malloy còn cho biết thêm: “Nếu tôi không dùng mạng xã hội trong thời trung học, và tôi không cố gắng định hình, cách mọi người nhìn nhận tôi trên mạng so với đời thực. Nếu nó không phải là một phần nổi bật trong tuổi trẻ của tôi, tôi sẽ tốt hơn nhiều và tôi sẽ không phụ thuộc vào điện thoại nhiều như vậy”.

Trong khi đó một báo cáo của McKinsey năm 2022 cho biết, thế hệ Z không phân biệt giữa cuộc sống trực tuyến (trên mạng internet) và ngoại tuyến (thực tế ngoài đời thực).

Đối với nhiều người sinh ra trong thời đại kỹ thuật số, mạng xã hội trở thành hiện thực của họ, ngay cả khi nó không phải vậy.

Julian Khachan, 21 tuổi, đã đi theo con đường “cánh hữu cực đoan” từ năm 10 tuổi.

“Rất dễ dàng để lắng nghe những người có sức ảnh hưởng trên mạng và tham gia các nhóm có cùng quan điểm với mình, bởi vì bạn cảm thấy mình là một phần của cộng đồng, đó là một cảm giác tuyệt vời, đặc biệt là khi bạn còn trẻ và cảm thấy bị cô lập trong cuộc sống thực. Vì vậy trên mạng, bạn tham gia nhóm này, nơi họ đồng ý với bạn, hoặc có cộng đồng này, ngay cả khi họ bắt đầu nói về những khái niệm độc hại, bạn bắt đầu tự biện minh cho chúng trong đầu mình”.

Trong khi đó Tiến sĩ Brittany Ferdinands là giảng viên Truyền thông Kỹ thuật số tại Đại học Sydney tin rằng, văn hóa thuật toán đã giam cầm con người trên mạng.

“Vậy nên, các buồng vọng âm (“buồng vọng âm” (Echo Chamber) – hay còn gọi là “buồng vang thông tin”, “bong bóng lọc” – không phải là một căn phòng vật lý, mà là một phép ẩn dụ mô tả môi trường thông tin khép kín trên mạng xã hội và Interne) là một trong những sản phẩm phụ, của nền văn hóa thuật toán. Nó cho chúng ta một cái nhìn thực sự, được lọc về thế giới. Đặc biệt đối với những người trẻ tuổi, những người nhận phần lớn tin tức và các vấn đề thời sự thông qua mạng xã hội, bạn có thể huấn luyện thuật toán của mình, nhưng cuối cùng, thuật toán vẫn đóng vai trò là một trung gian văn hóa”.

Trong năm qua, các xu hướng đã xuất hiện không muốn trôi theo dòng cuốn kỹ thuật số.

Các xu hướng như “newtro”, chủ nghĩa tối giản kỹ thuật số và khái niệm “ngoại tuyến mãn tính”.

Theo một khảo sát du lịch năm 2025-2026, hơn 76% người Úc từ 18-25 tuổi, đã cân nhắc việc cai nghiện kỹ thuật số trong mùa hè.

Ben Smith, 24 tuổi, làm việc tại một cửa hàng bán các thiết bị truyền thông ở Sydney.

Anh ấy nghe nhạc bằng dĩa CD. Anh nói, “Cá nhân tôi thích dùng dĩa CD trong xe hơi, còn dĩa than thì tôi không dùng nhiều lắm, vì nếu dùng thì chắc hết tiền lương mất”.

Anh ấy nhận thấy sự thay đổi về độ tuổi khách hàng, trong những năm gần đây.

Ben Smith nói, “Tôi nhận thấy có rất nhiều người trẻ mua dĩa CD, họ là những học sinh trung học và sinh viên năm nhất đại học. Đó có lẽ là nhóm khách hàng chính của chúng tôi và thật tuyệt khi thấy điều đó, đặc biệt là trong thời đại ngày nay”.

Còn Tiến sĩ Ferdinands nhận thấy, sinh viên của bà đang bắt đầu áp dụng lối sống ngoài đời thực nhiều hơn.

“Thế hệ Z rất thông minh. Họ nhận thức cao về các vấn đề thế giới. Theo tôi, họ rất nhạy bén với những điều vượt xa độ tuổi của mình. Vì vậy, tôi nghĩ rằng họ đã nhận thấy những tác dụng phụ tiêu cực, của việc dành quá nhiều thời gian trên internet và họ đang tự mình giải quyết vấn đề”.

Bà còn cho biết thêm: “Bạn đã quá quen với sự thỏa mãn tức thì và sự tiếp xúc tức thì, và giờ bạn đang cố gắng hướng tới điều ngược lại. Bạn muốn chờ đợi, muốn kiên nhẫn, muốn in tấm ảnh của mình và muốn cười, nếu trong ảnh có hình bạn bè đang nháy mắt, hoặc chính bạn đang nháy mắt. Điều đó khá dễ thương, thực sự rất, rất tốt cho sức khỏe”.

Việc mong muốn giao tiếp trực tiếp, cũng dẫn đến sự phát triển của các câu lạc bộ xã hội.

Bản thân Tiến sĩ Ferdinands, cũng điều hành một câu lạc bộ sách.

“Tôi không nghĩ, lý do các câu lạc bộ xã hội này trở nên phổ biến ở Sydney, là vì chúng ta mệt mỏi với công nghệ kỹ thuật số, mà là vì chúng ta khao khát được gặp gỡ và giao tiếp trực tiếp với mọi người, đó là điều quan trọng nhất phải không? Mọi người không chỉ tìm kiếm cộng đồng, họ đang tìm kiếm sự gặp gỡ có chủ đích và chân thực”.

Thế nhưng sự mệt mỏi vì công nghệ, không nhất thiết có nghĩa là giới trẻ, muốn hoàn toàn rời bỏ thế giới thực.

Sharif tin rằng, việc dành thời gian cho những thứ trực tiếp trong thực tế (ngoại tuyến) đã giúp cải thiện mối quan hệ của anh với thế giới trực tuyến.

“Internet không chỉ đơn thuần là mạng xã hội và các trang web phát trực tuyến. Tôi cảm thấy trong vài năm qua, tôi đã tìm thấy những ngóc ngách trên mạng internet mà tôi thực sự thích, và những trang web gợi nhớ về thời thơ ấu của chúng ta, khi bạn phải học lập trình HTML vào năm lớp 7 hoặc lớp 8 và bạn làm khá tốt nhưng thực sự rất tệ, rồi bạn tạo ra một trang mạng (website) trông xấu xí. Mọi người vẫn tạo ra những trang mạng đó và họ đang tạo ra những thứ tuyệt vời nhất từ trước đến nay. Tôi đã tìm thấy một trang mạng, nơi ai đó sẽ dạy bạn lập trình JavaScript, nơi bạn có thể biến bất cứ thứ gì bạn di chuột qua, thành hình trái tim trên bất kỳ trang mạng nào”.

Còn tiến sĩ Ferdinands lại nói, “Vấn đề không phải là từ chối công nghệ, mà là sự điều chỉnh lại cách chúng ta sống chung với nó. Chúng ta không muốn sống trong thế giới truyền thông nữa, tôi nghĩ chúng ta muốn sống song hành cùng nó”.