Màn hình iPhone của Apple với các biểu tượng Trí tuệ/trí thông minh nhân tạo. Ảnh: Getty / alexsl/Getty Images
AUSTRALIA – Chánh phủ liên bang vừa công bố kế hoạch quốc gia về trí tuệ/trí thông minh nhân tạo, với mục tiêu tận dụng lợi ích kinh tế từ AI đồng thời bảo đảm công nghệ phát triển an toàn và phục vụ người dân. Bộ trưởng Công nghiệp Tim Ayres nhấn mạnh kế hoạch này nhằm “bảo đảm công nghệ phục vụ người dân Úc, chứ không phải ngược lại”.
Chánh phủ liên bang vừa công bố kế hoạch quốc gia về trí tuệ/trí thông minh nhân tạo, một lộ trình được mong đợi từ nhiều năm nay – với mục tiêu giúp nước Úc nắm bắt những lợi ích khổng lồ mà AI mang lại, đồng thời bảo vệ người dân trước những rủi ro ngày càng rõ rệt của công nghệ này.
Đây được xem là bước đi quan trọng trong thời điểm AI đang phát triển với tốc độ chưa từng có, tác động đến mọi lĩnh vực từ giáo dục, y tế, dịch vụ công cho đến thị trường lao động.
Theo Chánh phủ Albanese, kế hoạch mới sẽ “cân bằng giữa đổi mới và an toàn”, bảo đảm trí tuệ/trí thông minh nhân tạo được triển khai theo cách có lợi nhất cho cộng đồng. Bộ trưởng Công nghiệp Tim Ayres cho biết văn kiện này phác thảo rõ con đường để nước Úc tận dụng cơ hội kinh tế mà AI tạo ra, đồng thời lan tỏa lợi ích đến càng nhiều người càng tốt.
Kế hoạch AI Quốc gia được xây dựng từ năm 2024 và ra mắt trong bối cảnh chánh phủ đang cân nhắc thay đổi luật bản quyền nhằm bảo vệ ngành công nghiệp sáng tạo trước làn sóng công nghệ mới. Trước đó vào tháng Tám, chánh phủ xác nhận AI sẽ trở thành một trong các ưu tiên chiến lược của quốc gia.
Ngoài ra, chánh phủ cũng vừa cam kết khoản đầu tư gần 30 triệu đô-la để thành lập Viện An toàn AI vào năm 2026. Cơ quan này sẽ đóng vai trò như “hệ thống cảnh báo sớm”, theo dõi rủi ro, hỗ trợ cơ quan quản lý và bảo đảm AI được xử dụng đúng cách.
“Bảo đảm công nghệ phục vụ người dân Úc”
Phát biểu tại buổi công bố kế hoạch, Bộ trưởng Tim Ayres nhấn mạnh đây là lộ trình định hướng không chỉ cho chánh phủ mà còn cho doanh nghiệp, giới nghiên cứu và cả cộng đồng.
Ông khẳng định kế hoạch sẽ thúc đẩy nền kinh tế Úc theo hướng đổi mới, đồng thời tạo thêm nhiều việc làm chất lượng cao trong nước.
“Kế hoạch AI Quốc gia nhằm bảo đảm công nghệ phục vụ người dân Úc, chứ không phải ngược lại,” ông nói. “Kế hoạch này tập trung vào việc nắm bắt cơ hội kinh tế từ AI, chia sẻ lợi ích rộng rãi và giữ an toàn cho người dân khi công nghệ phát triển.”
Một trong những điểm nhấn của kế hoạch là tăng cường tích hợp AI vào khu vực công. Chánh phủ cho biết họ đang thử nghiệm nhiều công cụ mới, từ việc đưa AI vào quy trình vận hành an toàn của các cơ quan, xử dụng nền tảng GovAI, cho đến thí điểm AI tạo sinh trong trường học và nâng cao kỹ năng số cho nhân viên công vụ.
Mục tiêu là biến AI thành công cụ hỗ trợ, giúp dịch vụ công nhanh hơn, chính xác hơn và nhất quán hơn.
Kế hoạch nêu rõ:
“Chánh phủ Úc đang mở rộng việc xử dụng AI an toàn và có trách nhiệm đến tất cả cơ quan nhằm tạo ra dịch vụ chất lượng cao, nhất quán cho người dân. Chánh phủ đặt mục tiêu làm gương, nâng cao năng suất khu vực công và mang lại sự hài lòng tốt hơn trong công việc.”
Đầu tư mạnh vào hạ tầng AI trong nước
Một nội dung khác được chú trọng là việc xây dựng hạ tầng kỹ nghệ đủ mạnh để AI có thể phát triển ngay tại Úc. Điều này bao gồm mở rộng các trung tâm dữ liệu, phát triển hệ thống lưu trữ và quản lý thông tin, và bảo đảm nguồn năng lượng cần thiết cho các mô hình AI lớn hoạt động.
Theo kế hoạch:
“Điều quan trọng là phát triển AI ngay tại Úc, miễn là việc này phù hợp với ưu tiên quốc gia cùng lợi ích kinh tế – xã hội.”
Chánh phủ cho biết việc xây cất hạ tầng trong nước không chỉ bảo đảm chủ quyền dữ liệu mà còn giúp Úc có vị thế tốt hơn khi đặt ra tiêu chuẩn đạo đức và xây dựng ngành công nghiệp AI cạnh tranh với thế giới.
Kế hoạch nhấn mạnh:
“Điều này giúp chúng ta dẫn dắt trong việc đặt ra tiêu chuẩn đạo đức, phát triển công nghệ an toàn và xây dựng ngành công nghiệp cạnh tranh — đồng thời bảo đảm AI phục vụ cộng đồng và doanh nghiệp Úc trước tiên.”
Không ai bị bỏ lại phía sau
Một trong các mục tiêu lớn của kế hoạch AI Quốc gia là bảo đảm mọi người dân Úc đều được hưởng lợi từ sự thay đổi này. Điều đó đồng nghĩa việc cần hỗ trợ các cộng đồng vùng sâu vùng xa, người dân bản địa, người khuyết tật và những nhóm có nguy cơ bị ảnh hưởng bất bình đẳng bởi công nghệ mới.
Chánh phủ cho biết họ muốn tiếng nói của các cộng đồng này được đưa vào mọi giai đoạn triển khai chánh sách, nhằm tránh tình trạng công nghệ phát triển nhanh hơn khả năng thích ứng của xã hội.
Trong một cảnh báo gần đây, Học Viện Hàn lâm Khoa học & Kỹ thuật Úc Đại Lợi nhấn mạnh Úc có thể bỏ lỡ khoản tăng trưởng kinh tế lên đến 150 tỷ đô-la trong tương lai nếu không đầu tư nghiêm túc vào AI, bao gồm mô hình AI quốc gia, trung tâm đổi mới ở các vùng địa phương, đào tạo nguồn nhân lực và phát triển hạ tầng kỹ nghệ.
Lộ trình mới của chánh phủ được kỳ vọng sẽ góp phần giải quyết những khoảng trống này, tạo ra nền tảng cho một tương lai nơi trí tuệ/trí thông minh nhân tạo phục vụ con người, thúc đẩy phát triển kinh tế, nhưng vẫn bảo đảm sự an toàn và công bằng cho toàn xã hội.
(Theo SBS News)
