Reuters
Ảnh vệ tinh cho thấy các drone cỡ lớn tại Phi trường Quốc tế Bác Ngao Quỳnh Hải trên đảo Hải Nam, Trung Quốc, ngày 3/9/2025.
BBC News, ngày 27 tháng Hai 2026
Một thiết bị bay không người lái (drone) quân sự cỡ lớn của Trung Quốc thường xuyên thực hiện các chuyến bay trên Biển Đông trong những tháng gần đây, đồng thời phát tín hiệu định vị giả nhằm ngụy trang để trông như các loại phi cơ khác, theo Reuters.
Các chuyên gia nhận định các chuyến bay này đánh dấu sự leo thang chiến thuật “vùng xám” của Trung Quốc ở Biển Đông và có thể nhằm thử nghiệm năng lực nghi binh cho kịch bản tấn công Đài Loan.
Kể từ tháng Tám, ít nhứt 23 chuyến bay đã được ghi nhận dưới tín hiệu YILO4200 – một drone quân sự bay tầm xa của Trung Quốc – nhưng lại phát các số đăng ký của những phi cơ khác, theo phân tách của Reuters dựa trên dữ liệu từ trang theo dõi chuyến bay Flightradar24.
Phân tách đường bay cho thấy các lộ trình thường hướng về phía đông từ tỉnh Hải Nam của Trung Quốc tới Phi Luật Tân, đi qua khu vực gần quần đảo Hoàng Sa, rồi chạy dọc theo bờ biển Việt Nam.
Một số nguồn tin ngoại giao và an ninh nhận định các hoạt động này cho thấy bước đi mới, tinh vi hơn trong sự hiện diện ngày càng gia tăng của Trung Quốc ở Biển Đông và quanh Đài Loan, nhằm nâng cao mức độ sẵn sàng chiến đấu.
Các nguồn tin cho biết những hoạt động này bao gồm việc xử dụng tác chiến điện tử và các biện pháp đánh lừa theo thời gian thực để qua mặt hệ thống theo dõi của đối phương.
Dù khó qua mặt hoàn toàn kiểm soát không lưu hay radar quân sự, thủ đoạn che giấu này vẫn có thể gây nhiễu, làm chậm phản ứng trong xung đột, che đậy hoạt động trinh sát nhạy cảm hoặc phục vụ mục đích tuyên truyền, tung tin sai lệch, theo các nguồn phân tách tình báo.
“Chúng tôi chưa từng thấy điều gì như thế này trước đây,” ông Ben Lewis, người sáng lập nền tảng dữ liệu nguồn mở PLATracker, nói trên Reuters.
“Đó là… một dạng thử nghiệm đánh lừa theo thời gian thực bằng cách xử dụng tín hiệu của các phi cơ không phải là vô danh. Điều này có vẻ như không phải là ngẫu nhiên.”
Trong số các phi cơ mà drone Trung Quốc phát tín hiệu bắt chước, có phi cơ chở hàng Ilyushin-62 do hãng hàng không Rada Airlines của Belarus vận hành.
Ngoài ra, họ còn giả tín hiệu của tiêm kích Typhoon của Không quân Hoàng gia Anh, phi cơ chở khách Il-62 của Bắc Hàn và một phi cơ phản lực Gulfstream hạng sang không rõ danh tính.
Reuters
Ảnh vệ tinh cho thấy các drone cỡ lớn tại Phi trường Quốc tế Bác Ngao Quỳnh Hải trên đảo Hải Nam, Trung Quốc, ngày 3/9/2025.
Đánh lạc hướng và kịch bản diễn tập xâm lược Đài Loan
Reuters cho biết, cất cánh từ Phi trường Quốc tế Bác Ngao Quỳnh Hải (Hải Nam), các drone này thường bay nhiều giờ liền, theo quỹ đạo hình sao hoặc đồng hồ cát trên cùng một khu vực.
Theo bốn chuyên viên phân tách tình báo am hiểu dữ liệu, các đường bay này tương đồng với mô hình hoạt động của drone trinh sát cỡ lớn, nhằm bao quát các khu vực nhạy cảm ở Biển Đông, bao gồm những vùng thường xuyên có tiềm thủy đỉnh hoạt động.
Quân đội Trung Quốc thường cho drone bay ở chế độ “tắt tín hiệu”, tức là không phát mã hiệu chuyến bay cũng như số đăng ký.
Chuyên viên phân tách an ninh Alexander Neill, có trụ sở tại Tân Gia Ba, cho biết các hoạt động ở Hải Nam dường như là một chiến thuật mới của Trung Quốc nhằm “làm rối loạn tình hình” nếu căng thẳng khu vực leo thang thành xung đột.
Neil cho biết, “Đó dường như không phải là các cuộc tập trận mà là loại hành động mà Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương của Mỹ mô tả là diễn tập cho một cuộc đối đầu – bất cứ điều gì Trung Quốc có thể làm để gieo rắc sự hoang mang trong tâm trí đối thủ đều có lợi cho họ.”
“Mỹ và các đồng minh biết rằng, trong bối cảnh xung đột được tự động hóa cao, thậm chí từng mili giây cũng rất quan trọng trong chuỗi leo thang tấn công.”
Các chuyên gia tình báo nguồn mở xác định tín hiệu YILO4200 thuộc về drone tầm xa Wing Loong 2 – mẫu UAV có sải cánh 20,5 m, tương tự Reaper của Mỹ – chủ yếu phục vụ trinh sát nhưng có thể đảm nhiệm chỉ huy – kiểm soát, tấn công chính xác và chống tiềm thủy đỉnh.
23 đường bay trải rộng qua vùng hải quân trọng yếu từ phía nam Hải Nam tới eo biển Bashi, khi chồng lên bản đồ cho thấy quỹ đạo bao trùm các điểm quân sự then chốt quanh Đài Loan và vươn sát các căn cứ Mỹ – Nhựt ở Okinawa, phản ánh một kịch bản diễn tập quy mô lớn cho chiến dịch trên không phận hòn đảo.
Bành trướng trên Biển Đông
Trung Quốc bắt đầu xây dựng đảo mới tại bãi đá Antelope
24/1/2025
24/1/2026
Trung Quốc trong nhiều năm qua đã được biết đến với các hoạt động xây dựng, bồi đắp, quân sự hóa tại nhiều khu vực tranh chấp trên Biển Đông.
Mới đây nhứt, các hình ảnh vệ tinh do Janes – tổ chức độc lập chuyên cung cấp thông tin tình báo nguồn mở về quốc phòng hàng đầu thế giới – đầu năm 2026 cho thấy Trung Quốc đang đẩy mạnh xây dựng tại Đá Hải Sâm tại quần đảo Hoàng Sa.
Đá Hải Sâm (Antelope Reef) là một bãi cạn cách không xa đảo Quang Ảnh thuộc cụm Lưỡi Liềm của quần đảo Hoàng Sa, quần đảo do Trung Quốc kiểm soát sau khi chiếm từ Việt Nam Cộng hòa cách đây 52 năm, và gọi là Linh Dương tiêu.
So sánh các hình ảnh chụp được vào tháng 11/2025 và tháng 1/2026 cho thấy diện mạo của rạn san hô này đã biến đổi rõ rệt, với sự xuất hiện của các công trình mới và máy móc hạng nặng.
Giáo sư Carl Thayer từ Đại học News South Wales, Úc nói với BBC News Tiếng Việt trong cuộc phỏng vấn cuối tháng 1/2026, rằng: “Những diễn biến này cho thấy Trung Quốc đã bắt đầu một tiến trình liên tục nhằm chuyển đổi rạn san hô Đá Hải Sâm thành một cấu trúc kiên cố hơn, nhiều khả năng có thể hỗ trợ các hoạt động hậu cần và thậm chí là khai triển quân sự trong tương lai.”
Theo trao đổi của PGS Ngô Hữu Phước với BBC vào cuối tháng Một, rằng, so với “Bộ Ba” Đá Chữ Thập, Đá Vành Khăn và Đá Xu Bi ở quần đảo Trường Sa – nơi Trung Quốc đã bồi đắp 1.295 ha thành căn cứ chiến lược giai đoạn 2013–2017 – Đá Hải Sâm có quy mô nhỏ hơn.
Ông nhận định các động thái này, nối tiếp việc xây radar trên đảo Tri Tôn và tăng cường hạ tầng, tuần tra ở Hoàng Sa – Trường Sa, phản ánh tham vọng củng cố kiểm soát Biển Đông bằng tổng hợp công cụ địa chính trị, kinh tế và quân sự.
(Theo BBC News)
