Ngày 17/01/2026, lãnh tụ tối cao của Iran, giáo chủ Ali Khamenei, tuyên bố chính quyền nước này sẽ phải « đập tan những kẻ lật đổ Nhà nước », đồng thời cáo buộc tổng thống Mỹ Donald Trump phải gánh trách nhiệm về những thương vong tại Iran sau cuộc trấn áp làn sóng biểu tình phản đối chính phủ khiến hàng ngàn người thiệt mạng.
Lãnh tụ tối cao của Iran, giáo chủ Ali Khamenei, phát biểu tại Teheran, Iran, ngày 17/01/2026. via REUTERS – Office of the Iranian Supreme Le
Nhân một dịp lễ tôn giáo được phát lại trên truyền hình, giáo chủ Khamenei tuyên bố trước đám đông ủng hộ chế độ rằng « dân tộc Iran phải đập tan những kẻ phản loạn », và chính quyền cũng « không nên dung thứ » cho những người mà ông gọi là « những kẻ tội phạm trong nước tệ hại ».
Giáo chủ Iran cáo buộc tổng thống Mỹ phải « chịu trách nhiệm về những thương vong » trong các cuộc biểu tình gần đây. Theo ông, « đây là một âm mưu của Mỹ », rằng mục tiêu của Washington là « nuốt chửng » Iran và đặt đất nước này dưới sự « thống trị quân sự, chính trị và kinh tế » của Mỹ.
Theo AFP, làn sóng biểu tình đã bị các cuộc trấn áp bóp nghẹt. Giới chuyên gia và các tổ chức phi chính phủ đưa ra ước tính khoảng hơn 3.400 người Iran đã bị lực lượng chống bạo động giết chết trong ba tuần biểu tình. Theo truyền thông chính thức Iran, hàng ngàn người khác bị bắt.
Hôm 17/01, chính quyền Teheran khẳng định đã kiểm soát được các cuộc « bạo động », theo như cách gọi của chế độ. Tuy nhiên, các cuộc bắt bớ những « kẻ gây rối », « thành viên các nhóm khủng bố » vẫn tiếp diễn.
Từ Teheran, thông tín viên Siavosh Ghazi cho biết thêm thông tin :
Các trường học trên toàn quốc đã mở cửa trở lại sáng nay sau một tuần tạm ngừng hoạt động. Tôi đã đến khu chợ lớn ở Teheran cách đây nửa giờ, nơi các cuộc biểu tình đầu tiên bắt đầu cách nay đúng ba tuần. Hầu hết các cửa hàng đã mở cửa trở lại. Tại khu chợ lớn, có rất nhiều khách hàng và người xem trong các lối đi. Chỉ có các tiệm bán vàng là chưa mở cửa hoàn toàn. Cảnh sát chống bạo động vẫn có mặt trước lối vào chính của chợ.
Mạng internet quốc gia đã được khôi phục một phần. Ví dụ, một số ứng dụng trong nước hiện có thể được sử dụng để gửi tin nhắn hoặc tài liệu. Đối với mạng internet quốc tế, hiện tại, vẫn chưa có thay đổi, mặc dù có một chút cải thiện, dường như chỉ có lợi cho một số hãng thông tấn chính thức hoặc những người nắm quyền. Nhưng đối với hầu hết người dân Iran, mạng internet quốc tế vẫn chưa được khôi phục.
Khủng hoảng ở Iran đẩy Ấn Độ vào thế tiến thoái lưỡng nan
Cuộc khủng hoảng ở Iran khiến Ấn Độ đối mặt với thách thức kép, vừa về mặt nhân đạo lẫn mặt chiến lược. New Delhi đã yêu cầu 9.000 công dân Ấn Độ rời khỏi Iran, và các chuyến bay hồi hương đã được khởi động vào cuối tuần trước.
Ngoài ra, tình hình tại Iran cũng đẩy Ấn Độ vào thế tiến thoái lưỡng nan về mặt địa chánh trị. New Delhi đang tìm cách duy trì sự hiện diện của mình tại cảng Chabahar ở Iran, cửa ngõ cho phép họ tránh Pakistan, đồng thời kìm hãm tầm ảnh hưởng của Trung Quốc, nhưng lại đối mặt với rủi ro bị Hoa Kỳ trừng phạt.
Từ New Delhi, thông tín viên Abdoollah Earally cho biết cụ thể :
Ấn Độ đã gắn bó lâu dài với cảng Chabahar của Iran, ở bờ biển phía nam của đất nước. New Delhi đã hiện diện tại đây từ năm 2003 và chính thức vận hành một trong hai bến cảng ở đó từ năm 2018.
Đối với Ấn Độ, Chabahar không chỉ là một dự án thương mại đơn thuần, mà là hành lang khả thi duy nhất của Ấn Độ về phía tây, mở thông lối ra trực tiếp tới Afghanistan, Trung Á và xa hơn nữa, tới Âu châu.
Cửa ngõ tiếp liệu này cho phép tránh Pakistan và là một phương thức thay thế trước ảnh hưởng ngày càng gia tăng của Trung Quốc trong khu vực. Cảng Chabahar còn có lợi thế ít bị tác động trực tiếp bởi các điểm nóng trong khu vực vì nằm ngoài eo biển Hormuz.
Năm 2024, New Delhi đã củng cố sự hiện diện này sau khi ký kết một hợp đồng mới với Teheran, với cam kết cho công ty công India Ports Global Ltd đầu tư 370 triệu đô-la, nhưng các lệnh trừng phạt của Mỹ nhắm vào các quốc gia giao thương với Iran gây trở ngại cho kế hoạch chiến lược này.
(Theo RFI)
