Đài Loan, hôm 16/01/2026, tuyên bố đặt mục tiêu trở thành đối tác sách lược về trí tuệ / trí thông minh nhân tạo (AI) với Mỹ, một ngày sau khi đạt được thỏa thuận thương mại với Hoa Thịnh Đốn. Theo thỏa thuận, Hoa Kỳ sẽ giảm mức thuế đối xứng với hàng hóa Đài Loan từ 20% xuống còn 15%.
Ảnh minh họa : Lá cờ Đài Loan và Hoa Kỳ tại Đài Bắc, Đài Loan, ngày 27/03/2018. © Tyrone Siu / REUTERS
Bộ Thương Mại Mỹ cho biết, các mức thuế đối với linh kiện xe hơi, gỗ tròn, gỗ xẻ và các sản phẩm từ gỗ của Đài Loan cũng sẽ được khống chế ở mức 15%, còn dược phẩm phổ thông và một số tài nguyên thiên nhiên sẽ không phải chịu thuế “đối xứng”. Tuy nhiên, thỏa thuận này vẫn cần phải được Quốc Hội Đài Loan, hiện do phe đối lập kiểm soát, phê chuẩn. Chủ tịch Quốc Dân Đảng (Kuomintang), phe ủng hộ việc tăng cường quan hệ với Bắc Kinh, đã chỉ trích thỏa thuận này, cho rằng Đài Bắc có thể đánh mất vị thế trong lĩnh vực sản xuất chip.
Từ Đài Bắc, thông tín viên Jules Bois cho biết cụ thể về thỏa thuận thương mại này :
Sau chín tháng đàm phán, các mức quan thuế do phía Mỹ áp đặt đối với Đài Loan sẽ tương tự mức mà Hoa Thịnh Đốn áp với Nhựt Bổn, Nam Hàn hay thậm chí là Liên Hiệp Âu Châu. Đáng chú ý hơn là ngành công nghiệp bán dẫn của Đài Loan sẽ tránh được các loại thuế tăng cường đối với các linh kiện của mình, với điều kiện họ phải đầu tư vào lãnh thổ Mỹ.
Với thỏa thuận này, các doanh nghiệp bán dẫn Đài Loan, trong đó có công ty lớn nhất là TSMC, cam kết đầu tư ít nhất 215 tỷ euro để phát triển hoạt động sản xuất tại Hoa Kỳ. Về phần mình, chánh phủ Đài Loan, phải cam kết đầu tư thêm 215 tỷ euro nhằm hỗ trợ hoạt động mở rộng này. Mục tiêu của chánh phủ Mỹ là đưa 40% chuỗi cung ứng của Đài Loan sang Hoa Kỳ.
Đối với chánh quyền Trump, đây là một chiến thắng. Trong cuộc chạy đua phát triển công nghệ với Trung Quốc, những khoản đầu tư của các doanh nghiệp Đài Loan — đi đầu về kỹ nghệ bán dẫn — sẽ giúp bảo đảm chuỗi sản xuất của Mỹ và khiến Hoa Kỳ ít phụ thuộc hơn vào Đài Loan, nơi đang bị Trung Quốc đe dọa xâm lược.
Về phần mình, Bắc Kinh sáng nay tuyên bố “kiên quyết phản đối” bất kỳ thỏa thuận nào của các nước ký kết với Đài Loan nhưng lại có quan hệ chánh thức với Trung Quốc, bởi vì Bắc Kinh luôn coi hòn đảo là một phần lãnh thổ Trung Hoa.
(Theo RFI)
(Huy Le phụ đính)
